Cá da trơn nhập khẩu thắng thế trên thị trường Mỹ
Nhu cầu đối với cá da trơn trên thị trường này vẫn ổn định nên trong thời gian tới chắc chắn Mỹ sẽ nhập khẩu nhiều hơn cá da trơn từ nước ngoài. Tất nhiên là người nuôi cá da trơn của Mỹ không thích cá basa và cá tra từ Trung Quốc, Việt Nam hay bất kỳ nước nào khác. Theo họ, cá tra, basa nhập khẩu đă gây thiệt hại cho ngành cá da trơn nội địa trong vài năm qua. Cá da trơn Mỹ dù được quảng cáo là an toàn hơn vẫn không thể cạnh tranh nổi với cá tra, basa giá rẻ từ nước ngoài.
Mỹ đă áp dụng hàng loạt biện pháp để bảo vệ ngành catfish trong nước khi mùa hè năm ngoái Cục quản lư Thực phẩm và Dược phẩm FDA ra cảnh báo nhập khẩu đối với cá da trơn từ Trung Quốc khi phát hiện ra kháng sinh và nấm trong một số mẫu cá. Sở nông nghiệp Alabama và Mississipi đă tạm thời cấm nhập khẩu cá da trơn từ Trung Quốc từ mùa xuân năm ngoái do dư lượng kháng sinh. Bang Mississipi đắ bắt buộc các quán ăn phải ghi rơ xuất xứ cá da trơn trong thực đơn kể từ đầu tháng 7/2008.
Sau vụ dư lượng kháng sinh t́m thấy trong cá da trơn Trung Quốc năm ngoái, người tiêu dùng Mỹ vẫn ưa chuộng phi lê cá basa, cá tra từ Trung Quốc. Theo thông tin từ công ty thuỷ sản Western Edge th́ cá da trơn từ Trung Quốc do công ty này cung cấp trên thị trường Mỹ đều được chứng nhận của Viện Cá da trơn Trung Quốc, tức là được đảm bảo về chất lượng. Nhiều người tiêu dùng c̣n cho rằng cá da trơn nhập từ Trung Quốc đảm bảo hơn cá da trơn nuôi trong nước, v́ Mỹ chưa từng kiểm tra chất lượng catfish nội địa.
Hiện nay, cá da trơn Trung Quốc không phải món hàng xa xỉ đối với người tiêu dùng Mỹ. Philê cá tra, basa do Western Edge cung cấp được bán từ 2,25 tới 2,5 USD/pao. Tới giữa tháng 3/2008, philê cá da trơn nội địa bỏ da lọc xương được bán với giá 3USD/pao (philê từ 3 tới 5 ounce), philê cá tra, basa đông lạnh của Trung Quốc được bán với giá chưa đầy 2USD/pao (cùng cỡ).
Mỹ nhập khẩu nhiều hơn cá da trơn từ nước ngoài
Nhập khẩu cá da trơn vào Mỹ tăng đều, theo số liệu từ Cục Nghề cá biển Quốc gia Mỹ (NMFS), nhập khẩu cá da trơn (ictalurus và pangasius) tăng từ 26,1 triệu pao tháng 3/2007 lên 27,2 triệu pao trong tháng 3/2008. Nhập khẩu philê cá tra, basa đông lạnh từ Việt Nam và Thái Lan cũng tăng lên, trong khi nhập khẩu từ Trung Quốc giảm từ 2,7 triệu pao xuống 2,2 triệu pao.
Tuy nhiên, khối lượng philê tra, basa tươi từ Trung Quốc vào Mỹ tăng từ 405.545 pao tháng 3 năm ngoái lên 620.736 pao cùng kỳ năm nay. Nhập khẩu philê tra, basa tươi từ Malaixia cũng tăng, từ 253.758 pao năm 2007 lên 931.488 pao năm 2008.
Trong khi đó nguồn cung catfish nội địa của Mỹ giảm so với năm 2007. Theo số liệu của Cục Thống kê Nông nghiệp Mỹ (NASS) các công ty của Mỹ chế biến 496 triệu pao catfish năm ngoái, giảm 12% so với năm 2006. Nhưng khối lượng cá da trơn chế biến tại Mỹ năm nay sẽ tăng lên, tới thời điểm này khối lượng cá da trơn chế biến tại Mỹ đă tăng từ 10% tới 20% so với cùng kỳ năm ngoái.
Dự báo nhu cầu đối với cá da trơn trên thị trường Mỹ
Nhu cầu đối với cá da trơn tại Mỹ sẽ c̣n cao trong năm nay v́ sản lượng đánh bắt cá biển nh́n chung giảm, mà nhu cầu đối với thuỷ sản lại tăng lên. Người Mỹ ưa chuộng loại cá này v́ giá thành hợp lư, dễ chế biến và bổ dưỡng. Đây là loại cá có hàm lượng protein cao, và nhiều dưỡng chất khác.
Giới bán lẻ cho rằng nhu cầu đối với cá da trơn năm nay sẽ cao hơn nữa nếu có một chiến dịch tiếp thị bài bản như ngành cá hồi trong thời gian qua. Giới bán lẻ cá hồi tại Mỹ được cung cấp thông tin cần thiết miễn phí với website riêng, trong khi giới bán lẻ catfish của nước này chưa được hưởng quyền lợi đó.
Theo người phát ngôn của chuỗi siêu thị Publix Super Markets tại Lakeland, Florida, ông Dwaine Stevens th́ doanh thu từ cá da trơn năm nay giảm so với năm 2006. “Mặc dù cá da trơn là một trong bốn loại cá được ưa chuộng nhất tại Mỹ, catfish vẫn đứng sau cá hồi và rôphi. Khách hàng thích cá hồi v́ nó giàu chất dinh dưỡng, và khoái rôphi v́ hương vị của nó”. Nói chung người Mỹ sẽ chọn cá da trơn nội địa khi họ mua cá tươi, và mua basa đông lạnh từ Việt Nam.
Khuynh hướng mới của các công ty chế biến catfish Mỹ
Với mục đích không để mất thị trường cho cá tra, basa từ nước ngoài, hiện nay ngành cá da trơn Mỹ đang tập trung vào sản xuất các sản phẩm giá trị gia tăng mới từ loài cá này. Trước đây nói đến catfish tức là cá da trơn tẩm bột rán, bây giờ th́ sẽ có rất nhiều sản phẩm mới của Carolina Classics, American Pride và Stew Leonard và hàng loạt các công ty nổi tiếng khác.
Xuất khẩu cá tra, basa của Việt Nam sang Mỹ tăng 33%
5 tháng đầu năm nay, Việt Nam xuất khẩu 209.054 tấn cá tra, basa, trị giá 486,869 triệu USD, tăng 48% về khối lượng 31,3% về giá trị so với cùng kỳ năm 2007.
Cá tra, basa tiếp tục là mặt hàng xuất khẩu chủ lực của ngành thủy sản Việt Nam trong 5 tháng đầu năm nay, chiếm tới 32,2% tổng giá trị thuỷ sản xuất khẩu của cả nước. 5 tháng đầu năm nay cả nước xuất khẩu 8.977 tấn cá tra, basa, trị giá 28,478 triệu USD sang Mỹ, tăng 40,9% về khối lượng và 33,4% về giá trị so với cùng kỳ năm ngoái. Giá trị cá tra, basa xuất sang Mỹ chỉ chiếm 5,84% tổng giá trị xuất khẩu cá tra, basa của cả nước trong 5 tháng đầu năm nay.
Có thể trong thời gian tới giá trị xuất khẩu cá tra, basa sang Mỹ sẽ tăng lên khi Uỷ ban Thương mại Quốc tế Mỹ (ITC) xem xét lại mức thuế chống bán phá giá đối với philê cá tra, basa đông lạnh từ Việt Nam vào tháng 8 năm nay. Tuy nhiên, các công ty chế biến, xuất khẩu thuỷ sản cũng nên lưu ư rằng người tiêu dùng Mỹ ưa chuộng cá ngừ, cá hồi, và cá rô phi hơn cá tra, basa Việt Nam.
Liên minh Châu Âu (EU) vẫn là thị trường nhập khẩu cá tra, basa quan trọng nhất của Việt Nam. Trong 5 tháng đầu năm, EU nhập tổng cộng 79.387 tấn cá tra, basa, trị giá 205,193 triệu USD, tăng 20,8% về khối lượng và 10,5% về giá trị so với cùng kỳ năm ngoái. Tây Ban Nha, Hà Lan và Đức là ba nước thuộc EU nhập khẩu nhiều nhất cá tra, basa từ Việt Nam với giá trị và khối lượng đều tăng so với năm 2007.
Nga là khách hàng lớn thứ hai của cá tra, basa Việt Nam. Trong 5 tháng đầu năm nay, Nga mua 35.517 tấn cá tra, basa từ Việt Nam, trị giá 59,499 triệu USD, tăng 69,1% về khối lượng và 41,9% về giá trị.
ASEAN là thị trường lớn thứ 3 của cá tra, basa Việt Nam. Cả nước xuất được 14.214 tấn, trị giá 32,263 triệu USD từ tháng 1 tới tháng 5/2008, tăng 8,4% về khối lượng và 7,5% về giá trị so với cùng kỳ năm 2007. Trong đó, chúng ta xuất được 4.841 tấn, trị giá 11,064 triệu USD sang Singapore; 4.283 tấn trị giá 11,580 triệu USD sang Thái Lan; và 2.934 tấn trị giá 4,925 triệu USD sang Malaixia.
Trung Quốc cũng nhập nhiều cá tra, basa từ Việt Nam. Trong 5 tháng đầu năm 2008, cả nước xuất được 7.024 tấn sang thị trường này, trị giá 13,639 triệu USD. Tuy nhiên, cá tra, basa xuất sang thị trường này giảm 6,3% về khối lượng và giảm 20,5% về giá trị so với cùng kỳ năm ngoái.
Cũng trong thời gian này, cả nước xuất được 17.584 tấn cá tra, basa, trị giá 31,159 triệu USD sang Ucraina.
Trong tháng 5/2008, cả nước xuất khẩu 51.130 tấn cá tra, basa, trị giá 119,209 triệu USD, tăng 87,9% về khối lượng và 54,9% về giá trị so với tháng 5/2007. Giá trị xuất khẩu cá tra, basa chiếm 31,3% tổng giá trị thuỷ sản xuất khẩu của Việt Nam trong tháng 5 vừa qua.
Ngọc Diệp |